Thứ Ba, 17 tháng 5, 2011

TRÌNH BỆNH ÁN : MỘT TRƯỜNG HỢP SỐT + ĐAU HÔNG LƯNG (P)

BỆNH ÁN
bà M. 29 tuổi, nhập viện vì sốt và đau hông lưng (P).
Bà khai bị sốt + đau hông lưng (P) 24 giờ qua. Trước đó vài ngày bị tiểu gắt, lắt nhắt, đã uống 12 viên cephalexin ( thuốc còn dư lại từ những lần điều trị nhiễm trùng tiểu trước)
Bà không có tiền căn cá nhân các bệnh nội, ngoại khoa hoặc tiền căn gia đình về bệnh thận, ngoại trừ bà thường bị nhiễm trùng tiểu từ năm 22 tuổi, cứ mỗi năm bị khoảng 3 - 4 lần, tự điều trị bằng các thuốc không rõ loại mua ở các quầy thuốc. Đôi khi bà cũng đi khám bác sĩ , được chỉ định cấy nước tiểu và cho uống 1 đợt kháng sinh. Có 1 lần,  kết quả cấy nước tiểu theo dõi vẫn còn (+) sau khi bà đã được ngưng kháng sinh và lúc đó cũng không còn tiểu gắt.
Khám: bà lừ đừ, vã mồ hôi. Cân nặng 55 kg, cao 160cm T 39 0C, mạch quay 120/ph huyết áp 90/60mmHg. Ấn chẩn góc sườn lưng (P) rất đau, khám bụng mềm, hạch ngoại biên không sưng đau, tim phổi bình thường, không dấu thần kinh khu trú.
Kết quả xét nghiệm:
Công thức máu:
Hb 129g/L  BC 20.8 X 10 9/L  TC 344 X 10 9/L  Neutrophil 18.0 X 10 9/L  Lymphocytes 2,0 X 10 9/L
Sinh hóa máu:
Na 135  K 3.5  Cl 105  HCO3 25  creatinin 95µmol/L  ANION GAP 0 mmol/L
phân tích nước tiểu:
Dipstick
nitrite (+)  leucocyte esterase (+)  protein (+)  blood (+++)
Cặn lắng
leucocytes: 50 - 100/McL  erythrocytes: 0  epithelial: 10-50/µL  Bacteria: ít  nấm men: ít  trụ: 0
cấy nước tiểu < 104 CFU (KHÚM VK)/mL
CÂU HỎI 1
Triệu chứng của bệnh nhân có thể giải thích bằng các vấn đề nào sau đây?
a/ nhiễm trùng tiểu dưới đã được điều trị một phần
b/ viêm đài bể thận bên P
c/ viêm bàng quang mô kẽ
d/ viêm thận kẽ do thuốc
e/ bệnh sỏi bàng quang
CÂU TRẢ LỜI ĐÚNG
B
GIẢI THÍCH
Mặc dù triệu chứng cơ năng lúc đầu của bà M. giống như một trường hợp nhiễm trùng tiểu dưới (viêm bàng quang, niệu đạo), nhưng với các triệu chứng của nhiễm trùng nhiễm độc (sepsis) như sốt cao, lừ đừ, kèm đau hông lưng P buộc ta phải nghĩ đến khã năng vi khuẩn có thể đã lan tỏa từ hệ thống bài tiết vào chủ mô thận P (câu b đúng). Nên nhớ các trường hợp nhiễm trùng tiểu trên không bắt buộc lúc nào cũng phải có các triệu chứng của nhiễm trùng tiểu dưới đi trước, nhiều bệnh nhân vẫn có thể có các triệu chứng tổng quát do nhiễm trùng (sepsis) ngay từ đầu.
Viêm đài bể thận là bệnh thường gập tại các phòng khám và trong bệnh viện, vi khuẩn gây bệnh thường gập nhất là E. coli và các trực khuẩn G(-) từ ruột, > 50% vi khuẩn đến tử đường tiểu dưới, còn lại, đến từ đường máu. Tình trạng kháng thuốc của vi khuẩn thay đổi tùy từng cộng đồng và tùy tình trạng sử dụng kháng sinh có được kiểm soát tốt hay không.
Các chẩn đóan phân biệt của một trường hợp đau bụng bên P + sốt gồm: viêm túi mật (đau thường ở phía bụng trước), viêm ruột thừa (sau hồi tràng), viêm tụy cấp, hiếm hơn (đau giữa bụng, vùng thượng vị), bệnh lý viêm vùng chậu với viêm quanh gan (Fitz-Hugh-Curtis) hoặc nhồi máu thận. Tuy nhiên, các chẩn đoán này hiếm gập ở phụ nữ trẻ.
Chẩn đoán phân biệt của một tình trạng nhiễm trùng tiếp diển có triệu chứng cơ năng nhiễm trùng tiểu dưới trước đó có thể là nhiễm trùng tiểu dưới đã được điều trị một phần, nhưng nếu như vậy, các triệu chứng của bệnh nhân sẽ chỉ khu trú ở bàng quang và đôi khi có kẻm đau tức 2 thận (câu a sai). Viêm bàng quang mô kẽ co triệu chứng tiểu gắt klắt nhắt kéo dài nhưng không tiểu ra vi khuẩn (câu c  sai). Viêm thận kẽ do thuốc phải là bệnh lý của cả 2 thận và không đau, phân tích nước tiểu có máu, bạch cầu (bạch cầu ái toan) và trụ tế bào, có thể có tiểu đạm nhưng không tiểu ra vi khuẩn (câu d sai). Bệnh sỏi ở bàng quang nếu không biến chứng nhiễm trùng sẽ chỉ có biểu hiện triệu chứng của đường tiểu dưới (câu e sai)
CÂU HỎI 2
Yếu tố thuận lợi của viêm đài bể thận trên bệnh nhân này là
a/ nhiễm trùng tiểu tái đi tái lại nhiều lần
b/ béo phì
c/ bệnh tiểu đường
d/ tiền căn gia đình
e/ nhiễm trùng tiểu thời niên thiếu
CÂU TRẢ LỜI ĐÚNG
E
GIẢI THÍCH
viêm đài bể thận và nhiễm trùng tiểu dưới ở phụ nử đều có chung các yếu tố nguy cơ, đặc biệt ở các phụ nữ còn hoạt động tình dục. Các phụ nữ bị nhiễm trùng tiểu tái đi tái lại nhiều lần cũng không có tần suất viêm đài bể thận nhiều hơn các phụ nữ ít bị nhiễm trùng tiểu (câu a sai). Các yếu tố thuận lợi khác của viêm đài bể thận có thể là sỏi thận, thai kỳ, tình trạng nằm viện và các bệnh mạn tính, tiểu đường và béo phì là yếu tố thuận lợi của tất cả các loại nhiễm trùng, không riêng gì nhiễm trùng tiểu. Xác định bệnh nhân có béo phì ta dùng chỉ số BMI, cân nặng(kg) chia cho bình phương chiều cao(m). BMI > 30 được xem là béo phì, BMI của bà M # 23.5 (câu b và c sai).
tiền căn gia đình cũng có thể là một yếu tố thuận lợi vì người ta nhận thấy các phụ nữ mang những bất thường di truyền nào đó vể bể mặt các tế bào biểu mô hệ niệu (urethelium) sẽ dễ bị viêm đài bể thận hơn (Finer & Landau 2004). Tuy vậy, các xét nghiệm khẳng định vấn đề này lại không thông dụng tại các bệnh viện, hơn nữa, bệnh nhân cũng không có tiền căn gia đình nhiều người nhiễm trùng tiểu (câu d sai).
Tiền căn nhiễm trùng tiểu thời niên thiếu rất quan trọng vì điều này chứng tõ bệnh nhân có thể mang các dị tật trào ngược bàng quang - niệu quản bẩm sinh và đây chính là một yếu tố nguy cơ của viêm đài bễ thận nhiều lần hoặc của tình trạng  tiểu ra vi khuẩn tái đi tái lại nhiều lần (câu e đúng).
Các bệnh nhân nam lớn tuổi nếu có các biểu hiện của phì đại tuyến tiền liệt cũng có nguy cơ nhiễm trùng tiểu có triệu chứng. Các bệnh nhân nữ lớn tuổi, tình trạng viêm, khô âm đạo của tuổi già cũng là một yếu tố nguy cơ của nhiễm trùng tiểu (đặc biệt nếu vẫn còn hoạt động tình dục).
Người ta phân biệt nhiễm trùng tiểu có triệu chứng và không triệu chứng chủ yếu căn cứ vào vấn đề bệnh nhân có biểu hiện lâm sàng như tiểu gắt, lắt nhắt, sốt, đau lưng hay không. Nhưng để chần đoán có nhiễm trùng tiểu không triệu chứng, ta phải cấy nước tiểu giữa giòng 2 lần cách nhau 24 giờ và kết quà 2 lần cấy đều phải có > 10 5 khúm vk/ml, cùng một loại vi khuẩn.
CÂU HỎI 3
Kết quả tiểu bạch cầu của bệnh nhân rất có ý nghĩa để
a/ loại trừ các bệnh lý khác của vùng chậu
b/ xác định có tiểu ra vi khuẫn
c/ khẵng định tiên lượng và dự đoán tần suất tái phát nhiễm trùng tiểu
d/ loại trừ khả năng nghẽn tắt đường tiểu
e/ tăng khả năng chẩn đoán bị nhiễm trùng tiểu
CÂU TRẢ LỜI ĐÚNG
E
GIẢI THÍCH
Khi bệnh nhân bị một hội chứng nhiễm trùng (sepsis) hay nhiễm trùng huyết chưa rõ ổ nhiễm, nếu xét nghiệm dipstick nước tiểu có leucocyte esterase (+), phãi nghĩ đến và tìm ngay các ổ nhiễm từ đường tiểu. Tuy nhiên xét nghiệm này không giúp phân biệt nhiễm trùng tiễu trên hay nhiễm trùng tiểu dưới. Tiểu mủ (tiểu bạch cầu) có thể gập trong 25% các trường hợp bệnh lý vùng chậu nên xét nghiệm này cũng không loại trừ được các bệnh viêm nhiễm vùng chậu. Bệnh nhân này đã sử dụng kháng sinh trước đó nên cấy nước tiểu kết quả sẽ khó đạt đũ tiêu chuẩn chẩn đoán, do đó, ta phải chẩn đoán dựa vào các triệu chứng cơ năng, triệu chứng thực thể và các dấu chỉ điểm (marker) cho một tình trạng viêm ở hệ niệu như tiểu bạch cầu (câu e đúng). Độ tin cậy và độ nhạy của xét nghiệm leucocyte esterase trên que dipstick không bằng kết quả xét nghiệm đếm bạch cầu trong cặng lắng nước tiểu.
CÂU HỎI 4
Chọn lựa điều trị cho bệnh nhân lúc vào viện
a/ tiếp tục kháng sinh đang dùng ở nhà
b/ chọn một kháng sinh đường uống khác.
c/ kháng sinh đường tĩnh mạch.
d/ chỉ cần truyền dịch là đủ
e/ xét nghiệm hình ảnh học hệ niệu
CÂU TRẢ LỜI ĐÚNG
C và E
GIẢI THÍCH
Mục tiêu điều trị viêm đài bể thận là sử dụng kháng sinh liều càng thấp và thời gian càng ngắn càng tốt, nhưng, phải bảo đảm KHÔNG TÁI PHÁT. Hầu hết các viêm đài bể thận đáp ứng nhanh chóng với điều trị, nhưng để phòng ngừa tái phát nên cần thời gian đủ lâu. Nên dùng kháng sinh ít nhất 7 ngày.
Điều trị theo kinh nghiệm trường hợp này đã thất bại, không nên tiếp tục (câu a sai).
Trong viêm đài bể thận, có thể phải đến 5 ngày mới hết sốt. Tốt nhất nên dùng kháng sinh đường tĩnh mạch vì bệnh nhân sốt cao kèm rối loạn tri giác, mạch nhanh, huyết áp khá thấp, không loại trừ khả năng đang nhiễm trùng huyết. Khánh sinh tĩnh mạch đạt hiệu quả toàn thân nhanh chóng, có thể phòng ngừa kịp thời tình trạng suy đa cơ quan hoặc choáng nhiễm trùng.
Mạch 120 huyết áp 90/60 chứng tỏ có giảm thể tích màu lưu thông # 20%, có thể do bệnh nhân mệt nên uống ít, do sốt, vã mồ hôi hoặc do thoát dịch thành mạch, cần bù dịch nhưng phải kèm với sử dụng kháng sinh. Lưu ý, 25% các bệnh nhân viêm đài bể thận có ói mửa, điều này cũng làm cản trở hiệu quả các kháng sinh đường uống. Nên tiếp tục kháng sinh tĩnh mạch đến khi bệnh nhân hết đau, hết sốt.
Các xét nghiệm hình ảnh hệ niệu rất cần thiết trong viêm đài bễ thận hoặc các nhiễm trùng tiểu tái đi tái lại như trường hợp này. siêu âm bụng là xét nhiệm nên làm khi vào viện và nếu cần thiết, có thể CT scan bụng, các xét nghiệm này giúp phát hiện nghẽn tắc hệ niệu, khối choán chỗ (carcinoma) hoặc tụ mủ trong thận, quanh thận. Nếu gập các phát hiện này, cần hội chẩn ngoại khoa ngay. Sau 3 ngày điều trị một trường hợp viêm đài bể thận với kháng sinh đúng theo kháng sinh đồ, nếu bệnh nhân vẫn còn đau và sốt, cần cấy máu làm kháng sinh đồ và cũng nên làm lại các xét nghiệm hình ảnh này để loại trừ khả năng tạo áp xe trong thận hoặc quanh thận.

Thứ Bảy, 14 tháng 5, 2011

Lời khuyên của Đức Đạt Lai Lạt Ma dành cho các chính trị gia

Bài viết của Nguyễn Thy Anh

Thời gian gần đây, xem trên báo chí thành phố HCM, nghe trên đài phát thanh, tôi thường thấy những cảnh báo về cái gọi là "lợi ích nhóm", "lợi ích cục bộ" có thể làm mất đi "lợi ích chung" của toàn dân, của đất nước. Lịch sữ đã chứng minh những ai đi ngược lại lợi ích toàn dân, cho dù là vua là chúa (như Lê Chiêu Thống cõng rắn cắn gà nhà), cũng đều thất bại thảm hại để lại tiếng nhơ muôn đời sau.

Qủa thật, đang có rất nhiều hiện tượng khó hiểu gây lo lắng cho người dân mà tôi cũng chẳng thể biết rõ được thực hư thế nào để đi đến kết luận cho chính xác.
Thôi thì . . . đành xin trích đăng dưới đây những lời dạy của đức đạt Lai Lạt Ma dành cho các chình trị gia (đức đạt Lai Lạt Ma - Những lời khuyên tâm huyết / nxb Phương Đông 2011; trang 95-98), cầu mong sao các chính trị gia hãy tỉnh táo cùng nhìn lại mà suy ngẫm.
 

Lời khuyên người làm chính trị

Ngày nay người ta thường nói rằng họ không còn tin tưởng vào những người làm chính trị nữa. Điều này thật đáng tiếc. Họ bảo rằng chính trị thật "nhơ bẩn". Tuy nhiên thực tế thì chẳng có gì tự nó là nhơ bẩn cả, chỉ vì chính con người làm cho nó nhơ bẩn mà thôi. Cũng thế, người ta không thể bảo rằng bản chất của tôn giáo là không tốt, nhưng đấy chỉ là những người tu hành hủ hóa làm biến thể tôn giáo và lạm dụng lòng tin của tín đồ. Chính trị sẽ nhơ bẩn khi những người làm chính trị không tôn trọng đạo đức. Tóm lại, nếu cứ như thế thì cuối cùng, tất cả mọi người đều thua thiệt vì dù sao cũng không thể không có những người làm chính trị (!)

Nhìn thoáng qua, ta cũng thấy ngay những người làm chính trị đều xuất phát từ một tổ chức xã hội, và đấy cũng là một cách gỡ bớt tội cho họ. Nếu trong một tổ chức xã hội mà mọi người chỉ biết nghĩ đến tiền bạc, uy quyền và không quan tâm gì đến đạo đức, thì cũng chẳng ngạc nhiên nếu thấy những người làm chính trị bị hủ hóa và cũng không nên kết tội họ phải chịu trách nhiệm về những gì đang xảy ra.

Những người làm chính trị thường hay hứa thật nhiều để lấy cảm tình của cử tri: "Tôi sẽ làm cái này, tôi sẽ làm cái kia". Tuy nhiên theo ý tôi, nếu muốn cử tri thật sự yêu mến mình thì phải tỏ ra lương thiện và phát biểu một cách thành thật. Nhất là ngày nay giới truyền thông (phải kể cả internet nữa ! ) luôn luôn rình rập đưa tin tất cả những gì do các nhân vật nổi tiếng phát biểu hoặc đã làm ( nên không thể bưng bít được) vì thế, tốt hơn hết là nên thành thật khi nói lên niềm tin của mình, dù trong bất cứ bối cảnh nào. Nếu ta luôn nói lời ngay thật thì những người có cảm tình sẽ đánh giá cao quan điểm của ta và sẫn sàng đứng về phía ta. Nếu ta tráo trở theo lối tùy cơ ứng biến, hứa hão và đến khi đắc cử lại không quan tâm đến những gì đã hứa, thì thật là một tính toán sai lầm. Đó là một hành vi thiếu đạo đức và rất dại dột vô cùng trên phương diện thực tế. (xem thêm ...)

đức Đạt Lai Lạt Ma: "G. Bush, thấy gì không?"
Khi làm chủ tịch, bộ trưởng hay một nhân vật có quyền hạn lớn lao nào đó, ta sẽ được tiền hô hậu ủng, được ca ngợi, mọi người xum xoe chung quanh, và tầm ảnh hưởng của ta trở nên quan trọng. Chính những lúc ấy ta cần ý thức nhiều hơn nữa về những suy tư và động cơ đang thúc đẩy mình, nếu không muốn làm mất ý nghĩa của những sứ mạng đang nắm trong tay.

Một số người trước khi đắc cử thì mang những mục đích hoàn toàn trong sáng, nhưng khi đã nắm quyền rồi thì lại trở nên tự mãn và hoàn toàn quên mất mục đích mình đã đưa ra. Họ luôn cảm thấy mình là những người thật tốt vi biết bảo vệ  những ai đã bầu cho mình, để bù lại xứng đáng đó, họ cho rằng mình có quyền làm những chuyện bốc đồng tùy thích mà không ai được quyền phê phán. Ngay cả khi họ làm những việc hết sức đáng chê trách, họ cũng tự bào chữa rằng những việc ấy không quan trọng gì so với công lao mà họ đang làm. (xem them ...)
Đấy chỉ là cách họ đang tự hủ hóa mình mà thôi.
mời xem thêm bài SỐNG GIẢN ĐƠN HẠNH PHÚC HƠN cuả tôi đã đăng trên tạp chí VĂN HOÁ PHẬT GIÁO năm 2010.

Thư Gưi Sinh Viên Y Khoa 12 (giải đáp thư 11)


Bài viết của Nguyễn Thy Anh

 Ngày . . . tháng . . . năm

 Hôm nay, thầy cho em câu trả lời phần chẩn đoán và xử trí của bà M trong thư trước (xem thư 11), sau đó, thày cho em một số nguyên tắc thiết yếu để trình một bệnh án bằng lời nói cho dễ nhớ

 GIẢI ĐÁP:

 BIỆN LUẬN CHẨN ĐOÁN, XỬ TRÍ

 “Vấn đề chính, đau bụng cấp.
có thể cơn đau bụng này là khởi đầu một hội chứng viêm ruột, kết hợp với việc sử dụng thuốc xổ, dựa vào bệnh sử bệnh nhân đang cố giảm cân và bị tiêu chảy.
các chẩn đoán cần phân biệt như thai ngoài tử cung, viêm vùng chậu, tắc ruột non, viêm ruột thừa cấp đều ít có khả năng vì siêu âm và XQ bụng bình thường, công thức bạch cầu bình thường, bệnh nhân không sốt và khám trực tràng bình thường.
Đề nghị cấy phân , tìm clostridium difficile và xét nghiệm osmolarity.
Theo dỏi khám bụng nhiều lần trong ngày và bù nước + điện giải cho bệnh nhân với tốc độ 200ml/ giờ.”

 Sau đây là tóm lược lại một số điều nên biết để trình bày thành công một bệnh án.

 TÓM TẮT NHỮNG ĐIỀU NÊN LÀM KHI TRÌNH BỆNH BẰNG LỜI NÓI

·        thời gian trình bệnh không quá 7 phút, dù ca bệnh thật phức tạp.
·        sử dụng câu đơn giản, kiểu tường thuật.
·        mô tả bệnh sử theo đúng trình tự thời gian.
·        nên trình bày các khoảng thới gian tính đến lúc khán bệnh, tránh liệt kê ngày tháng như trong lịch.
·        chỉ sử dụng đúng theo lời bệnh nhân khai khi điều này có ích cho chẩn đoán phân biệt.
·        khi có nghi ngờ bất cứ phần nào trong bệnh sử, củng nên trình bày cho mọi người nghe.
·        tránh lập đi lập lại hoặc dùng những từ ngữ thông tục.
·        luôn giao tiếp bằng mắt với người nghe.
CÁC NGUYÊN TẮC BIỆN LUẬN KHI TRÌNH BỆNH ÁN BẰNG LỜI NÓI
1 - Tập hợp, xử lý và sắp xếp lại các thông tin lâm sàng
          phân loại các lý do vào viện (chief complaint) để nhận biết các chẩn đoán cần phân biệt.
          dùng các câu hỏi dạng điều tra để thẩm định từng chẩn đoán.
          dùng các chẩn đoán đó để biết phải tập trung vào phần nào cần khám và biết phải làm những xét nghiệm gì cho phù hợp.
2 - Trình bày các thông tin
          a/ lý do vào viện
          trình bày lý do vào viện thật cô đọng
          b/ bệnh sử
          trình bày các TRIỆU CHỨNG (+) và (-) nào có ích cho việc phân biệt giữa chẩn đoán (rút ra từ trong bệnh sử, khám lâm sàng và các kết quả xét nghiệm)
          c/ biện luận chẩn đoán và hướng xử trí
          nêu chần đoán nào có nhiều khả năng nhất, kem theo các dữ kiện phù hợp.
          nêu các chẩn đoán còn lại, kèm theo các dữ kiện phù hợp và các dữ kiện không phù hợp
          nêu kế hoạch chẩn đoán và/hoặc kèm theo hướng xử trí phù hợp và giúp loại trừ các chẩn đoán phân biệt còn lại.

          Chào em.

NHỮNG CÁI CHẾT KHÔNG ĐAU ĐỚN

bài viết của nguyễn thy anh

Nhiều bạn đọc gửi thư đến blog thắc mắc về truyện kinh dị cực ngắn NHẬT KÝ của tôi (xem thêm). Phần lớn các bạn muốn biết rõ quan điểm của tôi về vấn đề đối xử với những người mắc bệnh nặng, mắc bệnh nan y hoạc đang hấp hối, nhiều bạn còn đặt câu hỏi phải chăng tôi là một kẻ chủ trương tạo ra những cái chết không đau đớn (euthanasia)?

Để giúp bạn đọc hiểu rõ quan điểm của mình, chẳng cần phân tích dài giòng, tôi xin trích đăng dưới đây những lời khuyên chân thành cùa đức Đạt Lai Lạt Ma về vấn đề gây nhiều tranh cãi này mà tôi thấy rất tâm đắc (dù tôi chẳngphải một tín đồ đạo Phật!).
Theo đức Đạt Lai Lạt Ma, nếu người bệnh đã hôn mê và chỉ còn giữ được hơi thở vào ra, không còn suy nghĩ gì được nữa, thì lúc đó cần phải giúp họ ra khỏi tình trạng vô thức, nhưng phải hành động tùy theo hoàn cảnh. nếu gia đình giàu có và người hấp hối được gia đình quá thương tiếc và sẵn sàng kéo dài sự sống của họ bằng bất cứ giá nào, dù chỉ thêm một ngày đi nữa, thì cũng nên cố gắng thực hiện. Dù cho việc ấy chẳng giúp ích gì thêm cho người sắp chết nhưng cũng làm cho những người thân được toại nguyện.
Nếu không còn một hy vọng nào để làm hồi tỉnh tri giác của người hôn mê và nếu việc đó quá tốn kém khiến gia đình phải gánh chịu nợ nần hoặc tạo ra những khó khăn trầm trọng, thì tốt hơn hết là nên nói lời "từ giã". ( các bạn đừng quên, khi bệnh nhân còn đủ tri giác, hãy giải thích và giúp họ tự quyết định sẽ được hồi sức hay không nếu chẳng may bị ngưng tim ngưng thở - code DNR ) (xem thêm ...)
Cũng theo đức Đạt Lai Lạt Ma, nếu phải chứng kiến và giúp đỡ một người hấp hối thì ta hãy chọn một thái độ thích nghi với họ, phù hợp với bệnh tình của họ, với việc họ có tôn giáo hay không, có tin vào sự tái sinh không và nhất là, CẦN TRÁNH TỐI ĐA VIỆC GÂY RA CÁI CHẾT KHÔNG ĐAU ĐỚN. Nên làm tất cả những gì có thể để tạo ra chung quanh người hấp hối một không khí thật an bình. Theo quan điểm của đạo Phật, nếu cần phải làm bất cứ điều gì để giúp người sắp chết không đau đớn, thì cũng nên hiểu rằng không phải vì thế mà ngườihấp hối sẽ thoát khỏi những khổ đau do chính họ đã tạo ra cho họ. Nói một cách khác, họ vẫn phải gánh chịu khổ đau mà nguyên nhân bắt nguồn từ các hành vi của chính họ đã gây ra từ trước (nghiệp hay karma). (xem thêm ...)
(MỜI XEM THÊM ...)

Thứ Tư, 11 tháng 5, 2011

Tiếng Việt - Tiếng Mỹ Rắc Rối Quá

Johnson lắc đầu than:
- Tiếng Việt của mấy ông rắc rối quá! Tôi học đã lâu mà vẫn còn lúng túng, nhiều lúc viết sai, nói sai lung tung cả lên. Này nhé, từ xưng hô, ăn uống, giao tiếp... thật lắm từ khác nhau chẳng đơn giản như tiếng Mỹ của tớ, chỉ một từ you là để nói với tất cả người đối thoại, tiếng Việt thì phân biệt ông, bà, anh, chị, em, con, cháu, ngài, mày, thầy, thằng, ... rành mạch. Tiếng Mỹ thì dùng một chữ black để chỉ tất cả những vật gì, con gì có màu đen trong khi đó tiếng Việt thì khác, ngựa đen thì gọi là ngựa ô, chó đen thì kêu là chó mực, mèo đen thì gọi là mèo mun, gà đen thì là gà quạ, bò đen là bò hóng, mực đen là mực tàu, tóc đen thì hóa thành tóc nhung hoặc tóc huyền. Ðã là màu đen rồi mà người Việt còn nhấn mạnh thêm mức độ đen như đen thủi, đen thui, rồi đen tuyền, đen thắm, tím đen, đen ngắt, đen bóng, đen sì, đen đủi, đen thẳm, đen óng, đen thùi lùi, đen kịt, đen dòn... Còn để chỉ màu ít đen hơn thì người Việt dung chữ đen hai lần: đen đen.

Tôi cười cười:
- Thì tiếng Mỹ của ông nhiều lúc cũng rắc rối kia mà. Này nhé, người Việt nói: "Hôm qua, tôi đi tiệm" thì người Mỹ lại nói "Yesterday, I went to the shop". Tiếng Anh, đi là go, nhưng đã đi (quá khứ) thì phải viết là went. Bản thân chữ hôm qua (yesterday) đã là quá khứ rồi thì ai cũng biết mà gì cần phải đổi go thành went chi cho rối mấy người học Anh văn? Nội chuyện học thuộc lòng 154 động từ bất qui tắt của mấy ông cũng đủ làm nhiều người trên thế giới phải thi rớt lên rớt xuống. Người Việt nói hai con chó mà chẳng cần thêm s hoặc es thành hai con chó "sờ" (two dogs) như tiếng Mỹ. Một đứa con nít thì nói là one child là được rồi, vậy mà thêm một đứa nữa thì bắt đầu rối, chẳng phải là two childs mà thành two children. Một con ngỗng là one goose, hai con ngỗng thì thành two geese. Vậy mà viết một con cừu là one sheep nhưng hai con cừu thì cũng là two sheep, chẳng chịu đổi gì cả ?!.

Johnson vẫn không chịu thua:
- Văn phạm của xứ ông cũng rắc rối bỏ xừ! Xem nè, thắng và thua là hai chữ phản nghĩa chứ gì? Thua và bại là hai chữ đồng nghĩa, đúng hông? Vậy mà, hai câu nói: "Ngô Quyền đánh thắng quân Nam Hán" đồng nghĩa với câu "Ngô Quyền đánh bại quân Nam Hán"? Không thể viết là "Ngô Quyền đánh thua quân Nam Hán"!!! Phải không nào? Rồi còn, "áo ấm" tương đương với "áo lạnh", "nín thinh" giống như "làm thinh" trong khi ấm và lạnh phản nghĩa nhau, nín và làm cũng là những động từ đối nhau. Rồi ba hồi mấy ông dùng tiếng Hán như Quốc gia rồi đổi thành tiếng Nôm ra Nhà nước, Trực thăng (có thể không cần chữ máy bay phía trước) thành Máy bay Lên thẳng (phải có chữ máy bay phía trước), Thủy quân lục chiến thì đổi là Lính thủy đánh bộ, sao không gọi luôn là lính nước đánh đất??? Lễ động thổ thì không thể sửa lại là Lễ động đất mặc dầu là thổ là đất?

Tôi tiếp tục "ăn miếng trả miếng":
- Tiếng Mỹ cũng đâu có tránh khỏi. See và look cũng đều là động từ để cùng chỉ hành động xem, nhìn, ngắm, dòm nhưng oversee (quan sát, trông nom) lại ngược nghĩa overlook (bỏ sót, không nhìn thấy). Wise man là người thông thái, uyên bác, vậy mà thay chữ man (đàn ông) thành woman (đàn bà) thì chữ wise woman thành bà phù thủy, bà đỡ bà lang, bà thầy bói, bà đồng bóng!!! Rồi chữ man và guy (anh chàng, gã) gần gần như nhau thì chữ wise guy thành một kẻ hợm hĩnh, khoác lác. Sao lại "park on driveways" (đậu xe trên đường nội bộ) nhưng "drive on parkways" (lái xe trên xa lộ)?

Johnson ôm bụng cười:
- Tên món ăn Việt Nam cũng lạ, miền Nam có bánh da lợn, tưởng làm bằng thịt lợn nhưng thực chất là bằng bột, có lẽ giống như các lớp da lợn, nhưng sao không gọi là bánh da heo theo từ miền Nam mà gọi theo chữ lợn miền Bắc? Bánh bò cũng chắng có miếng thịt bò nào. Bánh tiêu thì không rắc tiêu mà lại rắc mè. Gọi rau má mà chẳng liên quan đến má hay mẹ gì cả. Bánh tét mà gói thật chặt, chẳng thể nào tét được. Bánh dày thì lại mỏng hơn bánh chưng. Bánh chưng thì phải nấu thật lâu mới chín chứ không phải dùng cách chưng hơi hay chưng hấp. Nước lèo trong nồi hủ tiếu thì chẳng phải theo kiểu nước Lào (hay Lèo). Trái sầu riêng thì ăn vô chẳng thấy sầu riêng hay sầu chung chi cả. Bưởi Năm roi rất tuyệt nhưng sao đúng là năm roi? Trái vú sữa, Cây dái ngựa thì thật là tượng hình. Hi hi... Ngôn từ bây giờ cũng thế, cò đất, cò nhà... thì chẳng dính dáng gì đến "con cò, cò bay lả, lả bay la..." cả.

Tôi cũng chẳng vừa:
- Thế cái món hot dog của mấy ông có liên quan gì đến con chó không? Món bánh mì kẹp thịt bò băm Hamburger của Mc Donald thì đâu có thịt heo (ham). Trái thơm, trái khóm "pineapple" thì chẳng có gì liên quan đến pine (cây thông) và apple (trái táo) cả? Vào phòng thí nghiệm sinh học, ông Giáo sư bảo bắt một con "Guinea pig", nghe qua tưởng đâu là con heo xứ Guinea (ở Tây Phi Châu, giáp với Senegal, Mali, Liberia, Sierra Leone và biển Bắc Ðại Tây dương) nhưng ngờ đâu là một giống chuột tên là Guinea (ở Guinea không có giống chuột này!). Ðáng lý chữ football (bóng đá) thì phải viết là legball chứ, bởi vì người ta đá banh bằng cả cái chân (leg) chứ đâu chỉ cái ống chân foot từ dưới đầu gối đến trên bàn chân? Mới đây, khi dân Pháp không chịu ủng hộ Mỹ trong vụ chiến tranh Iraq thế là mấy dân biểu Mỹ giận đòi đổi tên món khoai tây chiên French fries bằng chữ American fries thì mấy ông Tây lại ôm bụng cười chế riễu rằng món French fries không phải xuất xứ từ Pháp mà từ ... Mỹ và là món ăn của dân Mỹ. Có lẽ mấy ông Mỹ tiền bối xưa, khi làm món này đặt tên là khoai tây Pháp cho nó có vẻ ... ngoại cho sang, giống như bây giờ một số quán ăn Việt Nam có thực đơn Lẫu Thái, Bún Singapore, Bánh bao Mã lai, Cá chiên viên Singapore, Hủ tiếu Nam Vang, ... mặc dầu nguyên liệu và cách nấu gần như 100% của Việt Nam???

Johnson gật gù:
- Ừ, cũng đúng. Nhưng lúc đầu học tiếng Việt, tôi thấy khó quá, đã lấy 24 chữ cái A, B, C của vần La tinh rồi mà bày ra thêm a, â, ă, u, ư, ơ, d, đ, ... nữa. Lại thêm kèm 5 dấu sắc ('), huyền (`), hỏi (?), ngã (~), nặng (.) và không dấu ( ) nữa. Như le, lé, lè, lẹ, lẻ, lẽ, mỗi chữ mang một nghĩa khác nhau. Rồi phải học cách bỏ dấu ở đâu trong từ cho chính xác nữa chứ. Hòa hay là hoà. Li hay là ly? Có câu thơ về dấu này cũng hay:

Chị Huyền mang nặng ngã đau,
Sao không sắc thuốc, hỏi sao cho lành ?!

Trong ngôn ngữ Việt Nam, tôi thấy nhiều chữ ghép với chữ ăn mặc dầu nó chẳng ăn nhập đến chuyện bỏ thực phẩm vào miệng, nhai và nuốt xuống gì cả. Nói ăn nhậu, ăn tiệc, ăn mùng, ăn cưới, ăn giỗ, ... thì có lý nhưng sao lại ăn nằm, ăn hút, ăn tiền, ăn lương, ăn cắp, ăn mày, ăn chặn, ăn quỵt, ăn diện, ăn đòn, ăn công, ăn năn, ăn hiếp, ăn khách, ăn ảnh, ...

Tôi bật cười chận ngang khi Johnson tiếp tục ghép chữ với từ ăn:
- Thì như tiếng Mỹ của ông vậy thôi. Chữ to get khó dịch gì ra hồn cả. Tôi cũng có nghĩ là khi mình chưa tìm ra động từ nào thích hợp thì dùng tạm luôn chữ to get! Khi quân đội Mỹ bắt sống được Saddam Hussen ở Iraq thì tuyên bố "We got him!", sao không dùng động từ to catch, to caught, to force, to find, to capture, to pick up, ...cho rõ nghĩa? Rồi động từ to get đi kèm các giới từ in, into, on, out, up, at-able... thành một loạt động từ mới. Các động từ to take, to put, to be... cũng vậy.

Johnson chuyển qua phần khác:
- Chuyện mạo từ tiếng Việt cũng làm rắc rối người nước ngoài. Người Việt nói cái bàn, cái nhà, cái gường, cái nón... nhưng không thể nói cái chó, cái mèo mà phải là con chó, con mèo, con người.... Ðồ vật là cái, động vật là con. Bây giờ nhiều cô cậu thanh niên Hà Nội thay vì nói cái xe Honda Dream thì lại dùng từ con Ðờ-rim, rồi tiếp là con Su (Suzuki), con a còng (@), con Tô (Toyota), con Mẹc (Mercedes)...
Vợ chồng tôi có chuyện vui thế này: Tôi quen vợ tôi, một phần vì yêu các cô gái Việt Nam , một phần cũng để trau dồi thêm tiếng Việt. Hôm hôm chúng tôi ra Hồ Gươm dạo chơi, tôi khen: "Con hồ này đẹp quá!". Vợ tôi "chỉnh" liền: "Không, anh phải nói là cái hồ này đẹp quá!". Vậy mà đi ngang sông Tô Lịch thấy nước đen ngòm, tôi nói: "Cái sông này bẩn quá!" thì vợ tôi "sửa" ngay: "Ậy, anh phải nói là con sông này bẩn quá chứ không nói là cái sông!". Tôi la lên: "Ồ, sao lại thế, khi là cái, khi là con, làm sao phân biệt?". Vợ tôi ôn tồn giải thích: "Cái gì động dậy, nhúc nhích thì gọi là con, như con sông có nước chảy, còn cái gì nằm im như cái hồ nuớc tĩnh mịch thì phải là cái hồ. Con chó, con mèo nó chạy được nên phải là con. Cái nhà, cái bàn, cái cột đèn đâu có di chuyển được nên phải là cái. Rõ chửa?". Lúc đó, tôi phá lên cười vì phát hiện một điều vô cùng thú vị: "À, anh hiểu rồi! Tiếng Việt thật hay. Hèn gì cái... cái của anh nó nhúc nhích lên xuống nên phải gọi là con ..., còn của... em, nó nằm im một chỗ nên phải gọi là cái, cái... Ha ha...". Hôm ấy, tôi bị mấy cái nhéo đau điếng, nhưng bù lại, có được một đêm hạnh phúc.

Tôi thấy tức cười vô cùng với anh bạn Mỹ này:
- Tôi cũng có chuyện hiểu lầm trong phát âm tiếng Mỹ như thế này.
Trong một bữa tiệc với các sinh viên quốc tế, tôi nhận phần phục vụ nước uống. Gặp bà giáo người Mỹ đã đứng tuổi, tôi đến chào lịch sự và nói theo kiểu cách theo kiểu của người Việt: "Good evening, Madam. May I have a honour to serve you? Do you like my Coke?" (Chào bà, Tôi có thể hân hạnh phục vụ quí bà. Bà có muốn món Coke (Coca Cola)?). Bà này trợn mắt nhìn tôi, ra vẻ ngạc nhiên, rồi lắc đầu bỏ đi. Tôi băn khoăn chẳng hiểu chuyện gì? Hôm sau, tôi đánh bạo đến hỏi bà: "I am sorry, yesterday I have found your strange look when hearing my invitation. Was there a wrong?" (Xin lỗi, hôm qua tôi thấy bà nhìn tôi kỳ lạ khi nghe lời mời của tôi. Có điều gì không ổn vậy?). Bà giáo mỉm cười độ lượng: "Yes, I had misunderstood yours. Today, I just find out that your pronunciation is not correct. You said "Coke" not sound like "Coke" but "Cock". Cock is a male chicken but it also has a dirty meaning else. You should be careful when saying this word to a lady". (Vâng, tôi đã hiểu lầm anh. Hôm nay, tôi mới hiểu ra là anh phát âm không đúng. Anh nói chữ "Coke" mà không giống "Coke" mà thành "Cock". Cock là con gà trống,,nó mổ người .,nó cũng có một nghĩa khác xấu. Anh phải cẩn thận khi nói từ này với một phụ nữ).

Johnson "gỡ gạt":
- Hi hi... Anh bạn người Việt dẫn tôi đến thăm nhà, đến trước ngôi nhà của mình anh nói: "Ðây là nhà tôi, mời ông vào chơi", gặp vợ anh ta ra đón trước cửa, anh ta lại giới thiệu: "Ðây là nhà tôi, mời ông vào chơi". Tôi hơi ngạc nhiên nhưng cũng không hỏi và bước vào nhà, nhà anh ta thật đẹp (vợ anh ta cũng vậy!). Tôi ra lịch sự nên khen chủ nhà và nói: "Nhà anh và nhà anh thật đẹp". Hai vợ chồng nhìn nhau cười. Vì đi lâu ngoài đường, lại không có WC công cộng, nên tôi hỏi anh chủ nhà "Đây là chỗ đi toilet của nhà tôi .?" Hi hi... lúc đó tôi không nghĩ đến cái sự buồn cười của câu này, hôm sau nghĩ lại tôi mới thấy.

Tôi cười to kể tiếp:
- Lần đầu tiên sang Châu Âu cách đây 10 năm, tôi quen một cô sinh viên Hà Lan. Chúng tôi nói chuyện với nhau bằng tiếng Anh. Cô rủ tôi ra bãi biển nằm phơi nắng và nói chuyện. Hôm đó, tôi chẳng đem theo cái gì để trải xuống bãi cát để nằm cả. Nói với cô này, thì cô mỉm cười: "Oh, never mind. You can lie down at my top" (Ồ, không sao. Anh có thể nằm trên cái top của tôi). Tiếng Anh của tôi cũng chẳng giỏi gì nên chẳng hiểu là nằm trên top là nằm ở đâu? Tôi chỉ biết top có nghĩa là đỉnh, là ở trên. Vậy nằm ở trên là nằm đâu? Nằm trên đầu thì chắc là không đúng rồi, ai lại nằm trên đầu mà nói chuyện với phụ nữ. Chẳng lẽ nằm trên... mình cô này? Hồi lúc trước đi Tây, tôi nghe nhiều thằng bạn kháo nhau rằng, phụ nữ Tây nó... Tây lắm, thích thì sẵn sàng... chiều! "Tình cho không biếu không" mà. Vậy là... lẽ nào ??? Tới nơi, tôi mới bật cười và thấy mắc cỡ trong lòng khi thấy cô này cởi áo khoác ra, trải dưới bãi cát và chỉ tôi nằm trên đó. Tối đó, về đến nhà, tôi lặng lẽ lật từ điển Anh - Việt ra xem, mới biết thêm là top còn có nghĩa là cái áo khoác ngoài của phụ nữ. Trời ơi!

Johnson vỗ vai tôi:
- Chút xíu nữa bạn là... hố to rồi. Ha ha... Năm ngoái, tôi có đến thăm miệt vườn Nam bộ, tôi có nghe một câu thế này mà lúc đó chẳng thế nào hiểu được: "Hôm qua, qua nói qua qua mà qua hổng qua. Hôm nay, qua hổng nói qua mà qua lại qua".................

Sưu tầm từ internet

Thứ Ba, 10 tháng 5, 2011

FEELING YOUNG

Thy Anh

Sống giản đơn hạnh phúc hơn
"Bác sĩ , sao bác sĩ không nhuộm tóc đi?", Vị khách 75 tuổi, việt kiều Mỹ, nói với tôi trước khi đứng lên.
Tôi hỏi lại: " Nhuộm để làm gì?"
Ông giả lả : " thì để . . . feeling young ấy mà!"
Rồi ông đứng lên, phải vất vả vịn hai tay lên bàn  vì đau đầu gối, cô bạn gái khoảng trên 30 tuổi, vội vàng chạy lại đỡ ông đứng lên, lo lắng "có sao không mình?" Ông cười gượng rồi khập khiễng theo cô bước ra khỏi phòng khám. Lúc này tôi mới để ý nhìn kỹ ông. Tuy đã 75 tuổi, khá nhăn nheo nhưng vóc dáng ông cũng còn thon thả, mái tóc ông đen tuyền, chỉ để lộ một ít viền bạc ở chân tóc phía trên hai tai. Mày râu nhẵn nhụi, nước hoa thơm lừng. Ông đeo một sợi dây chuyền bện bằng thừng to đùng, mặt dây chuyền bằng đồng, hình thánh giá. Ông mặc một chiếc áo body hoa văn mầu nâu đất rất hợp với chiếc quần jean xanh nhạt. Nói chung thì nhìn cũng có vẻ trẻ trung so với tuổi. Ông đến khám vì đau khớp gối, đau lưng và tăng huyết áp, nói chung là vì ba cái bệnh của . . . người già.
Nhiều người đã lầm khi cho rằng sau khi sinh ra thì phải bệnh trước rồi mới già nua. thật ra không cần đợi đến tóc bạc da mồi mới là già lão mà già là quá trình đã tích lũy từng giây, từng phút, từng giờ trong suốt một thời gian nhất định. Một đứa bé đang lớn lên cũng chính là đang lão hóa.
Khi còn bé, ai cũng có lúc mong mình sớm lớn lên để hưởng thụ được những thú vui của người lớn, có thể đi chơi, làm gì tùy thích mà không ai ngăn cấm. Sở dĩ lúc ấy chúng ta nghĩ thế vì chúng ta chưa từng biết cảm giác "già" là gì. Cuộc đời ngắn ngủi, học hết cấp một, cấp hai, cấp ba rồi vào đại học, tốt nghiệp rồi đi làm, lấy vợ hoặc lấy chồng rồi đẻ con, ngoảnh đi ngoảnh lại bỗng giật mình vì đã thất tóc trắng trong tay. Không ai thoát khỏi sinh lảo bệnh tử.
Tuy lão hóa là một hiện tượng tự nhiên nhưng nhiều người, nhất là những người coi trọng cuộc sống vật chất, coi trọng hình thức, lại rất ngại mỗi khi có người đề cập đến chúng. Họ thường giấu tuổi như một bí mật cá nhân, ai hỏi đến liền cho là bất lịch sự. Khi có ai khen mình trẻ hơn tuổi thì rất vui mừng. Phần lớn ai cũng sợ già, không muốn người khác thấy mình già và muốn mình trẻ mãi dưới mắt người khác. Tâm lý trốn tránh sự già nua của tiến trình tự nhiên chính là một nỗi khổ của con người.
Thượng tọa Thích Thánh Nghiêm, một thiền sư nổi tiếng của Đài Loan kể:" Già không nhất thiết phải đến mức lẩm cẩm. nhưng đến tuổi lão suy thì quả là rất khó khăn. Nhiều người an ủi tôi rằng tôi trẻ lắm, trông tôi như chỉ mới năm mươi thôi, tôi nói đạo hữu chớ khen quá thế vì năm nay tôi đã bẩy mươi. Tôi thế nào thì mình tôi hiểu, thế mà nhiều người lại muốn "lừa" tôi, khen tôi trẻ khỏe như thế; bẩy mươi là bẩy mươi, năm mươi là năm mươi . .  giống nhau thế nào được? Tại sao chúng ta không biết tận dụng từng giây từng phút của đời mình để giúp mình sống hữu ích trong thân xác tạm bợ với thời gian ngắn ngủi này."
Tại sao chúng ta phải sống một cách giả tạo để tự lừa dối chính mình bằng nhửng biện pháp "ngụy trang" cho sự già lão để cố gắng feeling young? có cần thiết không khi đó là một quy luật của muôn đời không ai thoát khỏi?
            Theo tôi, có lẽ "feeling young" không hay bằng "feeling well" hoặc "feeling happy" đâu.

Mời các bạn xem thêm bài :
SỐNG GIẢN ĐƠN HẠNH PHÚC HƠN  
Cuộc sống qua ống kính : BỐN MÙA

Chú hàng bắp

Bài viết cuả Lê Anh Khoa (blog góc tối tâm hồn tôi)

Đối với sinh viên không biết bắp đã trở thành sự lựa chọn “cứu đói” tự khi nào. Ăn vội trái bắp luộc, nướng hay sang hơn một tí là xào trước khi lên giảng đường là điều thường thấy ở các bạn cùng lớp. Riêng mình còn ăn thêm bắp vào đêm khuya ^^...đơn giản là vì nó ngon, no, mà lại còn hợp túi tiền. Vì thế, ở nhà cũ mình làm “bạn” (bạn hàng) với cô hàng bắp, còn bây giờ là với chú hàng bắp trước Ktx.
Giống như người bán bắp khác, chú có nước da ngăm đen, đôi bàn tay chắc khỏe và ăn mặc hơi lam lũ một tí …. chỉ khác là tính chú điềm đạm, kiên nhẫn và kiệm lời. Chú không ba hoa chích chòe (như anh bán bắp trước Khoa Y) hay không dễ nổi cáu như những người bán bắp khác (khi mặc cả về giá, giá chú chỉ có một mà thôi). Có hôm sinh viên mua đông lại gần giờ đi học, lớp trong lớp ngoài, kẻ hối người thúc …. nhưng chỉ thấy tay chú làm nhanh hơn để vừa lòng khách tuyệt không có lời kêu rầy gì.
Chú chỉ bán vào ban đêm, cứ khoảng 5h chiều là thấy hàng bắp nghi ngút khói của chú trước cổng Ktx. Ngoài bắp luộc và bắp xào chú còn bán thêm trứng lộn. Sinh viên mua chú rất đông, giá của chú cũng rất “sinh viên”: bắp luộc = trứng lộn 5k,bắp xào “chay” 6k, bắp xào trứng 8k nên nhiều đêm cỡ chín giờ hơn là chú đã hết hàng. Mình hay mua bắp của chú khoảng chín giờ (lúc cơm chiều đã tiêu xong ^^).
Bạn hàng của chú ngoài sinh viên ra còn có người dân xung quanh, vài cô công nhân viên chức về trễ … hay đơn giản là người qua đường ăn thấy ngon thì lại mua tiếp. Thậm chí có hôm mình đang mua trứng chỗ chú thì có chiếc Zace đỗ bên đường một người phụ nữ ăn mặc khá sang trọng bước lại chỗ chú mua bắp và trứng.
Có những hôm trời mưa to, người ta làm biếng ra ngoài....ế hàng, chú chỉ biết chong dù ngồi trông mưa tạnh, từ ban công nhìn xuống trông chú thật là tội … một số bạn đội dù xuống mua ủng hộ chú cho hàng mau hết.
Nhiều bạn ăn tại chỗ cũng hay hỏi thăm về gia đình chú : “quê chú ở đâu?” , “chú có vợ chưa?”, “nhà chú mấy đứa?”....chú đều tìm cách lảng tránh trả lời, quay mặt sang hướng khác và kéo sụp chiếc mũ. Nhiều lúc nhìn chú mình lại nhớ đến hình ảnh những người đàn ông trong một số câu chuyện với hoàn cảnh vợ mất sớm phải nuôi bầy con thơ và phụng dưỡng cha mẹ đang bệnh tật, có thề chú cũng thuộc một trong những hoàn cảnh ấy, đó là một nỗi buồn mà hễ ai trong hoàn cảnh ấy cũng chẳng muốn kể làm gì.
Hôm nay, ăn trễ nên mình trở thành người khách cuối cùng của chú. Thấy xoong vẫn còn 1 trái bắp luộc và 3 quả trứng, mình định lấy hết lên cho cả phòng ăn thỉ chú bảo chú để 2 quả trứng và 1 trái bắp cho mấy đứa nhỏ rồi. Mình lên phòng với quả trứng lộn còn lại, lòng bùi ngùi nhìn theo hàng bắp lộc cộc dần xa...
mời xem thêm bài SỐNG GIẢN ĐƠN HẠNH PHÚC HƠN cuả tôi đã đăng trên tạp chí VĂN HOÁ PHẬT GIÁO năm 2010.

Thứ Hai, 9 tháng 5, 2011

Bệnh tiểu đường : thay thế 100g thịt heo nạc (18g protein) bằng gì?



Thị bò nạc cá nạc                                              100g
Cá cả con, lươn, chi cả con                            200g
Gà làm sẵn (còn xương)                                  150g
Sườn nạc                                                            200g
Tôm tép tươi                                                     200g
Tôm tép tươi đã lột vỏ                                    100g
Tôm tép khô                                                      50g
Tim, gan                                                              100g
Nghêu sò ốc đã bỏ vỏ                                       150g
Nghêu sò ốc để nguyên con                            1kg
Nhộng                                                                  150g
Trứng vịt                                                              140g (2 trứng trung bình)
Trứng gà                                                              140g (3 trứng trung bình)
Đậu đỗ                                                                  100g (1/2 lon)
Đậu hũ(đậu phụ)                                                 200g (2 miếng nhỏ)
Sữa bò, sữa đậu nành                                           600 ml( 3 ly)